Lara Schmelzeisen, Ybe Casteleyn
Herstellen van planeetpijn, troost en veerkracht bij natuurtrauma
Met gedichten van Jill Marchant
Herstellen van planeetpijn
Het boek 'Herstellen van planeetpijn' gaat dus over het trauma van natuurverlies en bestaat uit een reeks persoonlijke verhalen met daartussen door manieren hoe je met dit persoonlijke gevoelde trauma kunt omgaan. Het boeiende van dit boek is dat het persoonlijke verhalen zijn en ook persoonlijk gevoeld trauma t.o.v. de wereld, de (on)mogelijkheden, de toekomst, en het verlies. Daar kunnen allerlei verhalen tegen over staan van mensen die dat trauma helemaal niet ervaren, er makkelijk overheen stappen, of zelfs wat lacherig over kunnen doen. Maar dat is dan toch te makkelijk vind ik. Philipp Blom schreef terecht: ‘De verdrijving uit het paradijs geheel zonder engelen en zonder heilsgeschiedenis is een smartelijke ervaring, want mensen blijken een overweldigend verlangen naar engelen en verlossing te hebben.’
Het verlies van de verbinding met de natuur grijpt diep in op ons, en al helemaal als we ons naast die natuur plaatsen en denken dat we heer en meester zijn van een planeet die zienderogen afbrokkelt. Waar blijven wij, wat is onze plaats, wat is onze toekomst? De vele oefeningen in dit boek, die best ook speels zijn en je makkelijk meenemen in je verbeelding, helpen je om de pijn die je ervaart ook onder ogen te zien. van de oefening om eens stil te staan bij je eigen woonplek, naar de cirkel die je dan kunt trekken van een kilometer om je woonplek. ‘Waar komt de zon op? En waar gaat ze onder? Waar waait vaak een bries wind, of is er water in de buurt? Waar kun je blootvoets lopen, of uitrusten? Waar voel je je rustig, geborgen?’
Het zijn die simpele vragen die ook confronterend kunnen zijn. Hoe ervaar ik de natuur direct om mij heen, maar ook verder weg? Wat doe ik met de verhalen van klimaatcrisis, en wat is mijn plek in die verhalen? Om dan toe te komen aan je rouw. Rouw? Ja, rouw, want verlies gaat altijd gepaard met rouw. De schrijvers maken duidelijk dat je je rouw mag uitbeelden, verwerken, een plek geven. Letterlijk ook. Om dan weer de verbinding met de natuur te ervaren. Dat is niet alleen het omhelzen van een boom, maar stilstaan in die natuur. Niet met grote stappen door een bos banjeren, maar ademhalen, stilte beleven, de natuur om je heen waar te nemen.
Ron van Es
